20 October 2017

HISTORIE SPORTCLUB RIJSSEN

SPARTA (Eerste Rijssense zaterdagvoetbalclub)

In 1985 bij het 25 jarig jubileum van Sportclub Rijssen heeft Marinus Gerritsen beide heren Mekenkamp, Garrat en Goajt uitgenodigd om het ontstaan en de geschiedenis van Sparta,de eerste zaterdag voetbalclub van Rijssen op te tekenen.

An ’t begin van de vuurige eeuw is ‘t begunn. Een van de hearn van ter Horst had oet Engelaand ’n learn bal met e’brach en dat was het begin van ’t voetbal in Riessen. RV wurn ope’richt in 1909 en ze begonn te spuln in de kompetitie op zuendag, want zoaterdaangs was ’t woarkn e’bloazen. Ook aandere riessender wichter zachen dat. Zo warn er ook ’n stel op de Hoar. Mooie oole Hoar, met an weerskaantn van de smalle stroate ne riegl dikke eekne beume. Tusken de beume en de huuze met de heultne geewls, doar was de spulplaase van disse wichter. Doar kon elken jonge zich oetleawn. Doar dee’w verlusn, pinnstàln, hatloopn, dodnhown, vangn met stukke en ……….voetbaln. Eers met ’n ellestiekn, later met nen echn Arreveebal. ‘K weet nog bes, ’n eersn learnen bal kreege viej op de botter, zoo ze ’t toen zeann. An elk pàkn margariene zat ne bon. Op dee bonn ko’j van alle soortn dinge kriegn: kupkes, teelders, sjieneese matn, haanddeuke, putte en pann, spulgood…. Vuur viewndatteg bonn ha’j nen learnen voetbal. Dr wur oawrleg dat alle jongs een poar botrbonn met mossen brengn van hoes en toen ’t dat ook gebuuurn wur dr nen bal besteeld. Groot fees toen Spoerjantjen met de haandkoare kum, den ‘te alle wàkke heupnde vol ha met kedoos en dr ook ne voetbal bie was. Viej dorven dr eers egeetneet met te stootn en hee wur net as met haandbaln van ’n eenn noar ’n aandern egoojd. Toen ‘te ’n poar keer vuur de groond har ewàs en de spleeterniejegheajd dr ’n betjen of was, kum’e zo zachjes an zinne bestemmege. Mer wat wa we dr de eerste tied zueneg op. En greuts !!! Toen mos ‘e viej ook ne echte klup en ’n ech voetbalveeld hebn. En zoo gebuurnt ’t ook. Het wurn de Hoarse Voetbalvereniging of kortweg H.V.V. In 1920 kreeg’e viej permissie um achter ’n Dennekaamp te goan voetbaln, op ’n behoorlik vlak stuk heajdegroond. Doar moss’e viej zelf as schooljongs natuurlik met de schuppe an de gaank um ‘t ’n betje bespulboar te maakn. Noa schooltied war’e viej doar as ’t mear effen kon an ’t voetbaln en a’w vriej warn van ’s morns tot ’s oawnds. Vuur de echte wedstriedn was dit veeld te klein en verhuusden viej noar de Hoefhamer, dat lag op de weg noar ’n Freezenboarg. Dit was ook zo’n afgeplagd heajdeveeld mear ’t was gewoon iets grutter.

Het begrip "klup" greujn , want er wur non al elke wekke ’n poar cent in e’leg en dr was ’t er ook al eene den doar oppassen (Kreykes). Zoo gangs speuldn viej ook al eens teegn ne aandr klup en in 1922 betreuke viej oons eerste echte voetbalveeld met goolpeule en ziedlienn. Dat was biej de oole voarkensmesterieje an ’n Eanterweg. Ne kearl den ‘k noojt aans heb heurn neumn as ’n Orpiton, den ha doar ’n heel rusteg "cafe" dat alleene mer lus was as ‘dr evoetbald wuer. Later heetn dat doar Buusman. De oole voarkenskutte wàrn opeknapt en netjes e’witt en dat warn oonze kleedkamers. Op zich was dat al heel wat , want de meeste klups hadn op dat gebied niks. Dan mo’j oe zoo mer an de kaante van ’t veeld of oarns in ’n bos oet- en antrekn. Doesn ha’j nooit van e’heurd. Doar was aalt wal oarns ne poompe en um buurtn poopn iej mekoar ’t ieskoole waatr oawr de natbezeete hoed.. Doar wu’j hat van…… Oondertusken was dr al ‘ne vuurzitter en ‘ne elftalcommissie. Toen we ’n betjen seantn biej mekoar hadn, kochen viej biej Schmitz witte boksens en rood-wit gestreepte sjortn. De voetbalskoone haaln viej bie Elferink, natuurlik wal op ofbetaalege. Toen pas veuln viej oons de kearl. Non ko we oons loatn zeen en viej gungen hen voetbaln noar Enter en ’n Nijverdal. In dàt leste pleasken doar warn ze oons al nen eane vuur. Doar warn al twee klupn :DES en de Volharding (SVVN). Dee hadn een billek good veeld, zatn good in de kleare en konn ook bàtr voetbaln as viej. Mer um dee jongs hierhen te loatn komn, mosse viej toch eers wier ’n aandr veeld hebn.Zoo kum’e viej in 1925 dan biej Middelkaamp terechte. " ’n Zoern" zoo te neumd wur, zorgen good vuur oons . Ne kleedkamer, waatr en zeepe en haanddeuke, viej kreegn in de rust thee vuur ne kleane pries en ’s weentrs woarme ranja. Mer ’t veeld was wat an de kleane kaante. ’t Greanzn an nen bos met dann en jonge eekn van ’n hear van ’n Oosterhof. Viej kreegn van ’n ooln joonkhear Koenen gedoanne da we viefteen meetr van zinne groond oawr de volle breedte biej oons voetbalveeld mochn antrekn. Vuur niks. ’t Bleef wa zin eegndom, mer viej mochn dr op voetbaln. Toch mooi van zonnen strengen joonkhear. Dan wa’j wier ne wàkke of wat drok met buemkes umme hown, wotln oetgreawn, de groond lieke maakn en grus in zeejn. Al zukke dinge mo’j zelf verzorgen. Hulpe van heugrhaand was ’t er neet biej en van ’t hoes, van de oolders was ook zo good as niks. Ai’j voetbaln dan bleef dat vaake in de sfeer van : Den smeargen voetbal, past mer op dat ze oe de beene neet kapot stoot. Ie mochen al lange bliej wean, dat ze oe de voetbalkleare oetwasken…..

                                                                     

Een van de eerste elftallen van de Haarse Voetbal Vereniging HVV omstreeks 1920. Staand: Slagman, Jansen,?, van Brussel. Gehurkt: Reterink,Pijffers en Nijkamp. Zittend: Witten, Nijveld, Pluimers, Zandvoort en Pijffers.

Ongeveer in 1926, kreeg onze club een echte naam. Oosthoek sr. was in Rijssen als huisarts begonnen en we hoorden dat hij bij Sparta in Rotterdam gevoetbald had, dat leek ons ook wel wat, zodat onze club ook Sparta genoemd werd. Een echt bestuur kwam tot stand : voorzitter J.Rolleman, penningmeester Nijland (’n Boontbats) en secretaris Jansen (’n Sekkert). In 1929 sloot Sparta zich aan bij de Christelijke Nederlandse Voetbalbond, de C.N.V.B. De eerste competitie wedstrijd was tegen de Volharding uit Nijverdal bij Middelkaamp. Sparta was zo fanatiek dat ze maar liefst met 6-0 wonnen. Zachtjes aan begon er publiek te komen, dat wil zeggen ouderen, want jeugdige supporters waren er genoeg. Het veld werd afgerasterd met gaas, een jutedoek werd er om heen getrokken om er voor te zorgen dat men de wedstrijden alleen kon bekijken rondom het velden, hierdoor kwam de toegangskaartverkoop dus ook op gang. In 1931 was er opnieuw een groep jongeren die een eigen vereniging oprichten onder de naam Excelsior en de derby’s waren niet van de lucht. Het idee over sport was toendertijd niet zo positief. Opmerkelijk was het dan ook, toen voorzitter Rolleman en Mekenkamp op het jaarfeest van de Volharding in Nijverdal waren uitgenodigd, dat ze daar vooral veel ouders zagen. Feest ….. nou ja, er werden spelletjes gedaan, er was een koortje dat met begeleiding van een orgel en een gitaar mooie liedjes zong en je kreeg er een paar kommetjes chocola …. Het meest bijzondere was toch wel die ouders…, ze spraken er, ze moedigden de leden aan, boden cadeautjes aan…….. We wisten niet wat we zagen. Zou dat in Rijssen ook kunnen, in ieder geval moesten we zien ze zover te krijgen dat de ouders in zien dat voetbal gezond is voor lichaam en geest en dat sport in het algemeen de jeugd van de straat houdt. Heel langzaam is dat begrip gekomen. In die tijd maakte men ook al uitstapjes, zo ligt een uitstapje naar Nunspeet nog altijd goed in herinnering.

Het was in 1933 toen men voor nederlaagwedstrijden met de bus naar Nunspeet ging. In Deventer werd er al gestopt, waar iedereen zich een strohoed aanschafte. Dat Nunspeet een goede ploeg had, bleek snel toen chauffeur Langenhof sr. naar het voetbalveld vroeg en men reageerde met: Ga maar terug, want dit wordt toch een dikke nederlaag! Het ging even anders, de "Knolle" opende de score en het werd uiteindelijk 6-0 voor Sparta. In de geschiedenis tot dan de grootste nederlaag voor Nunspeet. Uitblinker was Jan Willem Dennekamp (van Daniël ), die door Nunspeet als ongerechtigde speler werd beschouwd. Hij werd verward met een Go-Ahead speler, maar daardoor werd de beker niet aan ons uitgereikt. Leuke bijkomstigheid , was dat die dag 3 supporters op de racefiets hun weg naar Nunspeet vonden. Joh.Scherphof, Hendrik van de Berg en A.J.Nijland (Mazzola).De uitwedstrijd naar Elburg vergeet men ook nooit weer. De bus stopte bij een groot water en men wist niet wat men zag. Diverse spelers maakten een duik in het zoute water. Dit was nou de Zuiderzee. In deze succesvolle tijd, kwam het zelfs voor dat speler Nijland (Boontbats) op een zaterdagavond bij cafe Elferink later bakkerij en cafe de Goeien, op de WC in slaap viel en per ongeluk opgesloten werd. 

Clublied van Sparta, op de wijze van; we gaan naar Rome. 

Het is bekend bij iedereen 

Sparta is kampioen

Daar kon ons hele Twente-West

Geen sikkepit aan doen

Al was de strijd ook nog zo zwaar

Ze hielden moedig stand

En nu de puntjes binnen zijn 

Zingt men van alle kant:

Refrein:

Dat zijn de jongens, de Sparta jongens

De jongens in hun rood en wit

Dat zijn de jongen de stoere jongens

De jongens waar nog fut in zit.

Ze horen nauw’lijks het signaal 

Of vliegensvlug gaan z’ aan de haal

Zich volop geven, dat is hun streven

De overwinning , hun ideaal

Wie staat bekend bij het bestuur

Van onze CNV

Wie houdt van eerlijk en sportief

Van vriendschap en van vree’

Wie geeft niet om een nederlaag

Geleen’ in faire strijd

Maar wie beschouwt de zege ook

Met kalme waardigheid.

Refrein: Dat zijn de jongens….

Spartanen, moedig voorwaarts dan

De rood-wit kleur in top

Met mannenmoed en onversaagd

Steeds al maar hoger op

Dan wordt het straks alom bekend

Dan lezen w’in de krant

Wie kampioen geworden is

Van heel ons Nederland

Refrein: Dat zijn de jongens….

Sparta rond 1931, toen men nog aan de Enterweg speelde naast cafe ’n Zoern, de beheerder Middelkamp (’n Zoern) staat hier met sigaar 2e van links. Later werd dit cafe Smit.

Staande : H.Jansen (Pearejan),’n Zoern, Kreijkes, W. v.d.Stouw,G.Ligtenberg (v.d.Weawr), J.Rosman, D.J.Lohuis, Mans Rozendom, Hans Groenink en F.Harbers (Kustrfreark). Zittend : J.H.Nijland (Bootnbats), D.Klein Legtenberg (Veeldkate ), J.Rutterkamp(Suuske), G.Mekenkamp 2x (Drees) en J.Witten

In 1934 speelde Sparta om promotie tegen Excelsior’31. Sparta had genoeg aan een gelijkspel. Al in het begin van de wedstrijd scoorde de Veeldkate (D.Klein Legtenberg) met een verschrikkelijk hard schot van afstand, zijn specialiteit. Enige tijd later kreeg Sparta een penalty toegekend. Toen keeper Gerritsen (Wilm van de Boode) de Veeldkate zag aankomen, durfde hij eerst niet in de goal. Op aandringen van zijn medespelers nam hij uiteindelijk toch zijn plaats in. Derk met het hoofd iets scheef op zijn romp nam plaats achter de bal en knalde het leer zo verschrikkelijk hard langs de keeper dat deze de bal helemaal niet had gezien. De bal moest zelfs opgehaald worden van steenbakkerij Struik omdat men doelnetten nog helemaal niet kende. Dat leverde soms extra problemen op, zoals ook blijkt in deze wedstrijd toen scheidsrechter Marsman uit Wierden een doelpunt toekende aan Excelsior, terwijl volgens velen de bal naast ging. Excelsior kwam in deze wedstrijd sterk terug en zelfs verdiend op voorsprong, 3-2, ook al doordat keeper Rutterkamp (Suuske) een slechte dag had. Vlak voor tijd was het nog steeds 3-2 en voorzitter Kuupsjantje van Excelsior werd al op de schouders genomen, toen in de laatste minuut W.Rozendom.(de Waander) de gelijkmaker scoorde. Prompt lieten de supporters, Kuupsjantje vallen, Sparta was kampioen. (Zie kampioensfoto ) Excelsior was zo gedesillusioneerd, dat de aanwezige bloemen een week later pas werden overhandigd.

Dit is de kampioensfoto uit 1934, wat het absolute hoogtepunt in de geschiedenis van Sparta was. Staand : Jan ter Harmsel (’t Hilgje) als klein jongetje, later een van de oprichters van Sp.Rijssen. Op de achtergrond is het jutedoek rondom het veld nog zichtbaar en de ijscokar van Kloonpjans. J.Nijland (Boontn Bats), J.Jansen (’n Sekket),D.Klein Legtenberg (de Veeldkate), J.Rutterkamp (Suuske), G.Mekenkamp(Goait), J.H.Bruins(de Maaije). Zittend: H.Dangremond(de Tuute),J.Knol (de Knolle), J.Rosman, W.v.d.Stouw, E.Brinks (vanBaksein), Gehurkt: G.Mekenkamp (Garrat van Drees), W.Harbers (Wilm van Reint), H.Knol. 

In deze periode gaf Oldekamp op de Haar, foto’s uit van diverse spelers bij aankoop van een pakje Charly sigaretten.Als men alle foto’s om een compleet elftal te maken had, kon men een voetbal krijgen. Oldekamp had een hele goeie verkooptaktiek, want hij hield gewoon 1 foto achter. Hoe men ook probeerde met alle leden de foto’s bij elkaar te doen, het lukte niet. Men kreeg Oldekamp toen wel zover dat deze zijn truuk toegaf en wij als nog de bal kregen.

Van Derk van de Veeldkate werd beweerd dat hij harder met zijn hak schoot dan menigeen met de voet. Hij kreeg zijn bijnaam omdat hij erg op een speler van Xerxes leek, die ook een verschrikkelijk schot had. Veldkate. Op een training schoot hij zo hard, dat keeper Suuske met gekneusde vingers naar zijn werk (’n Stoom) moest. Hendrieks van de Tuute die zich in later jaren steeds weer nuttig maakte bij Sp.Rijssen, was in die tijd een snelle buitenspeler, technisch goed maar alleen wel een beetje bang. Het was de Jutefabriek van ter Horst de grootste werkgever in Rijssen, die roet in het eten gooide. De ploegendiensten begonnen in 1939 en daardoor werd de animo snel minder. Bovendien stond de 2e wereldoorlog voor de deur en braken er dus hele vervelende tijden aan. Zoals bijna alle verenigingen, had men door de oorlog tussen 1940 en 1945 geen bestaansrecht en werd ook Sparta opgedoekt. Op 6 mei 1946 direct na de oorlog pakte men de voetbalzaken weer op en werd Sparta opnieuw opgericht, alleen mocht het toen geen Sparta heten, zodat R.V.S. Rijssense Voetbalclub Sparta werd, maar in de volksmond bleef het Sparta. De eerste naoorlogse wedstrijd was tegen Excelsior 2. In competitie verband speelde Sparta slechts enkele jaren. Wel had men bijv.in 1948 nog enkele senioren elftallen. De foto’s van deze elftallen werden opgestuurd naar enkele spelers die in Indië vochten. Nadat men na de oorlog op het veld bij Vosman begonnen was, moest men al snel weer zijn toevlucht zoeken bij ’n Zoern (Smitje). Deze beheerder weigerde geld te steken in het voetbalveld, voor graszaad en onderhoud e.d., zodat uiteindelijk dit veld ook onbespeelbaar werd en men tenslotte nog moest uitwijken naar het veld van RKSV aan de Enterstraat. De ploegendiensten, de wederopbouw van Nederland vergde veel, er was veel werk te doen en ook de zaterdag werd daar nog steeds volop voor gebruikt, deze zaken maakten het allemaal niet makkelijk om een voetbalclub draaiende te houden. In 1950 waren de eerste fusie gesprekken met RV in gang gezet en in dat jaar speelt Sparta ook al degradatiewedstrijden in de 2e klasse met versterking van RV-spelers. Deze gesprekken tussen de beide besturen leidde uiteindelijk tot een fusie tussen R.V. en de v.v.R.V.Sparta.(zaterdag voetbal). De laatste ging verder als RV-zaterdag ook in de competitie van het seizoen ’51-’52. Het eerste elftal werd in dit seizoen afgetekend kampioen, maar helaas verliepen de promotiewedstrijden minder succesvol, waardoor promotie uitbleef. Het bestuur van RV wordt uitgebreid met 2 heren uit het Sparta bestuur, te weten de heren Rolleman en Kreykes.

J.Nijland (Boontn Bats), J.Jansen (’n Sekket), de Veeldkate, J.Rutterkamp (Suuske), G.Mekenkamp(Goait), J.H.Bruins(de Maaije). Zittend: H.Dangremond(de Tuute),J.Knol, J.Rosman, W.v.d.Stouw, E.Brinks (vanBaksein), Gehurkt: G.Mekenkamp (Garrat van Drees), W.Harbers (Wilm van Reint), H.Knol.